ਸਹਾਇਕ ਧੰਦਿਆਂ ਨਾਲ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪੈਸੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ
1. ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ ਅਤੇ ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮਿੰਗਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦਨ: ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਸਹਾਇਕ ਧੰਦਾ ਹੈ। ਉੱਨਤ ਨਸਲ ਦੀਆਂ ਗਾਵਾਂ ਅਤੇ ਮੱਝਾਂ ਪਾਲ ਕੇ ਕਿਸਾਨ ਚੰਗਾ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਕਮਾ ਰਹੇ ਹਨ।ਸਰਕਾਰੀ ਸਹਾਇਤਾ: ਦੁੱਧ ਦੀ ਸਹੀ ਕੀਮਤ ਅਤੇ ਸਹੂਲਤ ਲਈ ਕਿਸਾਨ ਸਹਿਕਾਰੀ ਸਭਾਵਾਂ (ਜਿਵੇਂ ਵੇਰਕਾ) ਨਾਲ ਜੁੜ ਸਕਦੇ ਹਨ।
2. ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ (Fisheries)ਵਧਦਾ ਰੁਝਾਨ: ਛੋਟੇ ਜਾਂ ਘੱਟ ਉਪਜਾਊ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮੱਛੀ ਫਾਰਮ ਬਣਾਉਣਾ ਬਹੁਤ ਲਾਹੇਵੰਦ ਸਾਬਤ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।ਸਬਸਿਡੀ: ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਨਵੇਂ ਮੱਛੀ ਫਾਰਮ ਬਣਾਉਣ ਲਈ 50% ਤੱਕ ਸਬਸਿਡੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
3. ਮਧੂ-ਮੱਖੀ ਪਾਲਣ (Beekeeping)ਆਸਾਨ ਅਤੇ ਘੱਟ ਖਰਚਾ: ਘੱਟ ਜ਼ਮੀਨ ਅਤੇ ਘੱਟ ਖਰਚੇ ਨਾਲ ਸ਼ਹਿਦ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।ਮੁਨਾਫਾ: ਇਸ ਵਿੱਚੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸ਼ਹਿਦ ਦੇਸ਼-ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਪਲਾਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਮੰਗ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।
4. ਸੂਰ ਪਾਲਣ (Pig Farming)ਤੇਜ਼ ਆਮਦਨ: ਸੂਰ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਚੰਗੀ ਕਮਾਈ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।ਵਿੱਤੀ ਮੱਦਦ: ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਆਤਮਾ (ATMA) ਸਕੀਮ ਰਾਹੀਂ ਲੋੜਵੰਦ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸੂਰ ਪਾਲਣ ਲਈ ਵਿੱਤੀ ਮਦਦ ਵੀ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
5. ਖੁੰਬਾਂ ਦੀ ਖੇਤੀ (Mushroom Cultivation)ਥਾਂ ਦੀ ਘੱਟ ਲੋੜ: ਇਸ ਲਈ ਖੇਤਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਛੋਟੇ ਕਮਰਿਆਂ ਜਾਂ ਸ਼ੈੱਡਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।ਮੌਸਮੀ ਖੇਤੀ: ਕਣਕ-ਝੋਨੇ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਬਚੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਖੁੰਬਾਂ ਉਗਾ ਕੇ ਆਮਦਨ ਵਿੱਚ ਚੋਖਾ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
6. ਮੁਰਗੀ ਪਾਲਣ (Poultry Farming)ਅੰਡੇ ਅਤੇ ਮੀਟ: ਕਿਸਾਨ ਅੰਡਿਆਂ (ਲੇਅਰ ਫਾਰਮਿੰਗ) ਜਾਂ ਮੀਟ (ਬਰੌਇਲਰ) ਲਈ ਮੁਰਗੀਆਂ ਪਾਲ ਸਕਦੇ ਹਨ।
