ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਰੁਪਏ ਦੀ ਕੀਮਤ ਘਟਣ ਨਾਲ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਨੂੰ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ
ਮੁੰਬਈ : ਅਮਰੀਕੀ ਐਚ-1ਬੀ ਵੀਜ਼ਾ ਫੀਸ ’ਚ ਭਾਰੀ ਵਾਧੇ ਕਾਰਨ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਫੰਡਾਂ ਦੇ ਲਗਾਤਾਰ ਵਹਾਅ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਰੁਪਿਆ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 45 ਪੈਸੇ ਡਿੱਗ ਕੇ 88.73 ਦੇ ਰੀਕਾਰਡ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ਉਤੇ ਬੰਦ ਹੋਇਆ।
ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਕਾਰੋਬਾਰੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਰੁਪਿਆ ਰੀਕਾਰਡ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ਉਤੇ ਇਸ ਕਾਰਨ ਡਿੱਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੇ ਨਵੇਂ 100,000 ਡਾਲਰ ਦੇ ਐਚ-1 ਬੀ ਵੀਜ਼ਾ ਲੇਵੀ ਦੇ ਸੰਭਾਵਤ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਪੈਸੇ ਭੇਜਣ ਵਿਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇ ਨਿਰਯਾਤ ਵਿਚ ਕਮੀ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਘਰੇਲੂ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ’ਚ ਜੋਖਮ ਤੋਂ ਬਚਣ ਨਾਲ ਵੀ ਰੁਪਏ ਉਤੇ ਦਬਾਅ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਮੀਰੇ ਐਸੇਟ ਸ਼ੇਅਰਖਾਨ ਦੇ ਕਰੰਸੀ ਅਤੇ ਕਮੋਡਿਟੀਜ਼ ਦੇ ਖੋਜ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਅਨੁਜ ਚੌਧਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘‘ਸਾਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਰੁਪਿਆ ਕਮਜ਼ੋਰ ਰਹੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਵੀਜ਼ਾ ਫੀਸ ’ਚ ਵਾਧੇ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਘਰੇਲੂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਲ ਨਿਕਾਸੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਆਲਮੀ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿਚ ਸਮੁੱਚੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਘਰੇਲੂ ਮੁਦਰਾ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ।’’
ਚੌਧਰੀ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (ਆਰ.ਬੀ.ਆਈ.) ਦੀ ਕੋਈ ਵੀ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ਉਤੇ ਸਮਰਥਨ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਘਰੇਲੂ ਇਕੁਇਟੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ’ਚ ਸੈਂਸੈਕਸ 57.87 ਅੰਕ ਡਿੱਗ ਕੇ 82,102.10 ਦੇ ਪੱਧਰ ਉਤੇ ਬੰਦ ਹੋਇਆ, ਜਦੋਂਕਿ ਨਿਫਟੀ 32.85 ਅੰਕ ਡਿੱਗ ਕੇ 25,169.50 ਦੇ ਪੱਧਰ ਉਤੇ ਬੰਦ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੰਸਥਾਗਤ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ 3,551.19 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੇ ਇਕੁਇਟੀ ਵੇਚੇ।
ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਰੁਪਏ ਦੀ ਕੀਮਤ ਘਟਣ ਨਾਲ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਨੂੰ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਿਆ ਰੀਕਾਰਡ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਹੇਠਾਂ ਡਿੱਗਣ ਨਾਲ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ’ਚ ਭਾਰਤੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ੀ ਵਧਾਉਣ ’ਚ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ ਪਰ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਨੇ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿਤੀ ਹੈ ਕਿ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਨਾਲ ਆਯਾਤ ਦੇ ਮੋਰਚੇ ਉਤੇ ਚੁਨੌਤੀਆਂ ਖੜੀਆਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸੂਤਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਯਾਤ ਉਤੇ ਨਿਰਭਰ ਖੇਤਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰਤਨ ਅਤੇ ਗਹਿਣੇ, ਪਟਰੌਲੀਅਮ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਨੂੰ ਇਨਪੁਟ ਖਰਚਿਆਂ ਵਿਚ ਵਾਧੇ ਕਾਰਨ ਘੱਟ ਲਾਭ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪੋਰਟ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ (ਐਫ.ਆਈ.ਈ.ਓ.) ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਐਸ ਸੀ ਰਾਲਹਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘‘ਗਿਰਾਵਟ ਨਿਸ਼ਚਤ ਤੌਰ ਉਤੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰੇਗੀ। ਸਾਨੂੰ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਮੁੱਲ ਵਿਚ ਸਥਿਰਤਾ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।’’
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਸਾਂਝੇ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਮੁੰਬਈ ਸਥਿਤ ਨਿਰਯਾਤਕ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਕ੍ਰਾਫਟ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਲਿਮਟਿਡ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਚੇਅਰਮੈਨ ਐਸ.ਕੇ. ਸਰਾਫ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਨਿਰਯਾਤ ਨੂੰ ਲਾਭ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਘਰੇਲੂ ਮਾਲ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਹੋਵੇਗਾ ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਉੱਚ ਟੈਰਿਫ ਲਗਾਇਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ‘‘ਸਾਡੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਕੁੱਝ ਹੱਦ ਤਕ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਮੈਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਅਗਲੇ 4-5 ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿਚ ਰੁਪਿਆ 100 ਪ੍ਰਤੀ ਡਾਲਰ ਤਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਵੇਗਾ। ਮੈਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ 100 ਨਵਾਂ ਆਮ ਹੋਵੇਗਾ।’’
ਇਕ ਹੋਰ ਵਪਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਸਾਮਾਨ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਯਾਤਰਾ ਤਕ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਆਯਾਤ ਮਹਿੰਗੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਰੁਪਏ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਅਤੇ ਤੁਰਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਆਯਾਤਕਾਂ ਉਤੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਸੇ ਮਾਤਰਾ ਅਤੇ ਕੀਮਤ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਖਰਚਾ ਕਰਨਾ ਪਏਗਾ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਲਈ ਇਕ ਵਰਦਾਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਾਲਰਾਂ ਦੇ ਬਦਲੇ ਵਧੇਰੇ ਰੁਪਏ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਪਟਰੌਲ, ਡੀਜ਼ਲ ਅਤੇ ਜੈੱਟ ਫਿਊਲ ਵਰਗੀਆਂ ਈਂਧਨ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਭਾਰਤ 85 ਫੀ ਸਦੀ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਤੇਲ ਉਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਆਯਾਤ ਦੀ ਟੋਕਰੀ ਵਿਚ ਕੱਚਾ ਤੇਲ, ਕੋਲਾ, ਪਲਾਸਟਿਕ ਸਮੱਗਰੀ, ਰਸਾਇਣ, ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਸਾਮਾਨ, ਬਨਸਪਤੀ ਤੇਲ, ਖਾਦ, ਮਸ਼ੀਨਰੀ, ਸੋਨਾ, ਮੋਤੀ, ਕੀਮਤੀ ਅਤੇ ਅਰਧ-ਕੀਮਤੀ ਪੱਥਰ ਅਤੇ ਲੋਹਾ ਅਤੇ ਸਟੀਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਕਾਨਪੁਰ ਸਥਿਤ ਗ੍ਰੋਮੋਰ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਲਿਮਟਿਡ ਦੇ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਯਾਦਵੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਸਚਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੰਤੁਲਿਤ ਰੁਪਏ ਦਾ ਮੁੱਲ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਅਤੇ ਆਯਾਤਕਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਚਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘‘ਮੁੱਲ ਵਿਚ ਕੋਈ ਵੀ ਅਸਥਿਰਤਾ ਦੋਹਾਂ ਲਈ ਚੰਗੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।’’
ਅਗੱਸਤ ’ਚ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵਪਾਰਕ ਨਿਰਯਾਤ 6.72 ਫੀ ਸਦੀ ਵਧ ਕੇ 35.1 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਹੋ ਗਈ। ਅਪ੍ਰੈਲ-ਅਗੱਸਤ 2025-26 ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਨਿਰਯਾਤ ਵਧ ਕੇ 184.13 ਬਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਦਕਿ ਆਯਾਤ 2.13 ਫ਼ੀ ਸਦੀ ਵਧ ਕੇ 306.52 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਹੋ ਗਈ।
