Rajasthan's tourism in crisis: ਜੈਪੁਰ ’ਚ 80 ਫ਼ੀ ਸਦੀ ਬੁਕਿੰਗ ਰੱਦ, ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਘਟੀ ਗਿਣਤੀ
ਹੋਟਲ ਮਾਲਕਾਂ ਦਾ 500 ਕਰੋੜ ਦਾ ਹੋਇਆ ਨੁਕਸਾਨ, ਸੂਬੇ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਸਥਾਨਾਂ ’ਤੇ ਪਸਰਿਆ ਸੰਨਾਟਾ
Rajasthan's tourism industry in crisis due to border tension: ਰਾਜਸਥਾਨ, ਜੋ ਕਿ ਆਪਣੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਿਰਾਸਤ, ਰੰਗੀਨ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਮਨਮੋਹਕ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਸਥਾਨਾਂ ਲਈ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ, ਅੱਜ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਮੋੜ ’ਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਖ਼ਾਸ ਕਰ ਕੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿਚਕਾਰ ਵਧ ਰਹੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਤਣਾਅ ਦਾ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਉਦਯੋਗ ’ਤੇ ਡੂੰਘਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਿਆ ਹੈ। ਰਾਜਸਥਾਨ ਦਾ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਉਦਯੋਗ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਰਾਜ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਹੁਣ ਇੱਕ ਸੰਕਟ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਸ ਵੇਲੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਵੱਡੇ ਹੋਟਲਾਂ ਵਿੱਚ 80 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਬੁਕਿੰਗ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਹੋਟਲ ਸੰਚਾਲਕ ਅਤੇ ਟਰੈਵਲ ਏਜੰਟ ਹੁਣ ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਨਾਲ ਜੂਝਦੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਹੋਟਲ ਫ਼ੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੁਸੈਨ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ‘‘ਇਹ ਸਾਡੇ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸਮਾਂ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਨੂੰ ਲਗਭਗ 500 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਸਥਿਤੀ ਜਲਦੀ ਹੀ ਆਮ ਵਾਂਗ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।’’
ਸੂਬੇ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਸਥਾਨਾਂ ’ਤੇ ਸੰਨਾਟਾ ਹੈ। ਜੈਸਲਮੇਰ, ਬੀਕਾਨੇਰ, ਜੋਧਪੁਰ ਅਤੇ ਜੈਪੁਰ ਵਰਗੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ। ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਆਮਦ ਲਗਭਗ ਅੱਧੀ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਥਾਨਕ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਲਗਾਤਾਰ ਘਟ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਭਾਵ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ’ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਆਫ਼ ਸੀਜ਼ਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਭਾਵ ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਸਤੰਬਰ ਤੱਕ।
ਪਹਿਲਗਾਮ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮੁੱਦਾ ਸੀ, ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਅਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਇਸ ਭਾਵਨਾ ਨੇ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੈਲਾਨੀ ਹੋਣ ਜਾਂ ਸਥਾਨਕ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸੋਚਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੀਆਂ ਯਾਤਰਾ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨਾ ਹੀ ਬਿਹਤਰ ਹੈ। ਹੋਟਲ ਅਤੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦਾ ਵੀ ਕਹਿਣਾ ਹੈ,‘‘ਇਸ ਸਮੇਂ ਸਾਡੀ ਤਰਜੀਹ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਰਿਫ਼ੰਡ ਦੇ ਰਹੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਬਰਕਰਾਰ ਰਹੇ।’’
ਜੈਪੁਰ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਕਿ ਆਮੇਰ ਪੈਲੇਸ ਅਤੇ ਹਵਾ ਮਹਿਲ ਵਰਗੇ ਵਿਸ਼ਵ-ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਥਾਨਾਂ ਦਾ ਘਰ ਹੈ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਥਾਨਾਂ ’ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ। ਇੱਕ ਸੈਲਾਨੀ ਵਜੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਵਿਲੱਖਣ ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮਹੱਤਤਾ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਅਭੁੱਲ ਅਨੁਭਵ ਹੈ। ਪਰ ਇਸ ਸਮੇਂ ਜੋ ਸਥਿਤੀ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਹੈ ਉਹ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਹੋਟਲ ਉਦਯੋਗ ਲਈ ਸਗੋਂ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਨਿਰਾਸ਼ਾਜਨਕ ਹੈ।
ਇਸ ਵਾਰ ਵੀ ਮੌਸਮ ਅਨੁਕੂਲ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੱਕ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਸੀਜ਼ਨ ਚੰਗਾ ਰਿਹਾ। ਪਰ ਹੁਣ ਸਥਿਤੀ ਬਦਲ ਗਈ ਹੈ। ਰਾਜਸਥਾਨ ਦਾ ਸੁਹਜ ਜੋ ਕਦੇ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਹੁਣ ਥੋੜ੍ਹਾ ਫਿੱਕਾ ਪੈ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਹੋਟਲ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਰਾਜ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਰ, ਅਜੇ ਵੀ ਉਮੀਦ ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਰਨ ਹੈ। ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੀ ਅਮੀਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤ ਅਤੇ ਵਿਲੱਖਣ ਥਾਵਾਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚਣਗੀਆਂ।
(For more news apart from Rajasthan Latest News, stay tuned to Rozana Spokesman)
