ਜਾਣੋ ਕਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਦੀ ਪੂਰੀ ਵਿਧੀ
ਕੋਰੋਨਾ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲੋਕ ਅਪਣੀ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗਰੂਕ ਹੋਣ ਲੱਗੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਿਹਤਮੰਦ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਸੇਵਨ ਵੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਿਹਤਮੰਦ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿਚ ਬਦਾਮ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਸੇਵਨ ਦਿਨੋਂ-ਦਿਨ ਵਧਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਦਸਣਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿਚ ਉਪਲਭਦ ਬਦਾਮ ਦੀ ਗੁੜ ਵਿਚ ਕਈ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ ਅਤੇ ਔਸ਼ਧੀ ਤੱਤ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਬਦਾਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਬਿਊਟੀ ਪ੍ਰੋਡਕਟਸ ’ਚ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬਦਾਮ ਦੀ ਵਧਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਕਿਸਾਨ ਵੀ ਬਦਾਮ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਕੁੱਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬਦਾਮ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਪਰ ਨਵੀਂ ਤਕਨੀਕ ਅਤੇ ਨਵੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਕਾਰਨ ਹੁਣ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਿਸਮ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿਚ ਬਦਾਮ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਥੋੜ੍ਹੀ ਠੰਢੀ ਅਤੇ ਦਰਮਿਆਨੀ ਜਲਵਾਯੂ ਨਾਲ, ਸਮਤਲ, ਰੇਤਲੀ, ਚਿਕਨਾਈ ਵਾਲੀ ਮਿੱਟੀ ਅਤੇ ਡੂੰਘੀ ਉਪਜਾਊ ਮਿੱਟੀ ਨੂੰ ਬਦਾਮ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਲਈ ਸੱਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦਸਣਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਬਦਾਮ ਇਕ ਮੱਧਮ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦਰੱਖ਼ਤ ’ਤੇ ਇਕ ਫਲ ਵਿਚ ਉਗਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਿੰਗੀ ਯਾਨੀ ਗਿਰੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਗੀਚੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ’ਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਵਰਗੇ ਠੰਢੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਹੁਣ ਇਸ ਦੀ ਸੁਕੀਨ ਖੇਤੀ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਬਿਹਾਰ ਅਤੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਬਾਦਾਮ ਦੇ ਖੇਤ ਫਲਾਂ ਦੇ ਬਾਗ਼ਾਂ ਵਾਂਗ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸੱਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖੇਤ ਵਿਚ ਡੂੰਘੀ ਵਾਹੀ ਕਰ ਕੇ ਲੈਵਲਿੰਗ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰੋ। ਬਦਾਮ ਦੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਲਈ, 5-6 ਮੀਟਰ ਦੇ ਅੰਤਰਾਲ ’ਤੇ ਟੋਏ ਪੁੱਟੋ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਟੋਇਆਂ ਵਿਚ ਸੜੀ ਹੋਈ ਗਾਂ ਦਾ ਗੋਬਰ ਜਾਂ ਕੇਂਡੂ ਖਾਦ ਪਾਉ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਰ ਦਿਉ। ਹੁਣ ਇਨ੍ਹਾਂ ਟੋਇਆਂ ਵਿਚ ਪੌਦੇ ਲਗਾਉ ਅਤੇ ਹਲਕੀ ਸਿੰਚਾਈ ਕਰੋ। ਧਿਆਨ ਰਹੇ ਕਿ ਬਦਾਮ ਦੇ ਬੀਜ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਅਤੇ ਉੱਨਤ ਕਿਸਮ ਦੇ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਮਿਆਰਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਵੇਚਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।
ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ:
ਬਦਾਮ ਦੀ ਬਾਗ਼ਬਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਤੁਸੀਂ ਵਾਧੂ ਆਮਦਨ ਕਮਾਉਣ ਲਈ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਕਿਸਾਨ ਜੇਕਰ ਚਾਹੁਣ ਤਾਂ ਬਦਾਮ ਦੇ ਬਾਗ਼ਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ਹਿਦ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਮਧੂ-ਮੱਖੀਆਂ ਬਦਾਮ ਦੇ ਪੌਦਿਆਂ ਨੂੰ ਪਰਾਗਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਾਧੇ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਬਦਾਮ ਦਾ ਬਾਗ਼ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਪਰਖ ਕਰਵਾਉ, ਟੈਸਟ ਵਿਚ ਪਤਾ ਲਗੇਗਾ ਕਿ ਮਿੱਟੀ ਅਤੇ ਮੌਸਮ ਕੀ ਇਹ ਬਦਾਮ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਲਈ ਚੰਗਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ? ਬਾਗ਼ਾਂ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਵਧਣ ਲਈ ਨਮੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿਚ ਹਰ 10 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿਚ 20-25 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਿੰਚਾਈ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਲਾਗਤ ਅਤੇ ਆਮਦਨ:
ਬਦਾਮ ਦੇ ਬਾਗ਼ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਝਾੜ 3-4 ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਰੁੱਖ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਣ ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਝਾੜ ਦੇਣ ਵਿਚ 6 ਸਾਲ ਲੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਕ ਬਦਾਮ ਦਾ ਰੁੱਖ ਹਰ 6-7 ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿਚ 2.5 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਬਦਾਮ ਦੇ ਦਾਣੇ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਾਜ਼ਾਰੀ ਕੀਮਤ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਇਕ ਕਿਲੋ ਸਾਧਾਰਣ ਬਦਾਮ ਦੀ ਦਾਲ 600-1000 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋ ਵਿਕ ਰਹੀ ਹੈ। ਇੰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਇਕ ਵਾਰ ਬਦਾਮ ਦਾ ਬਾਗ਼ ਲਗਾਉਗੇ ਤਾਂ ਇਹ ਅਗਲੇ 50 ਸਾਲਾਂ ਤਕ ਚਲੇਗਾ।
ਉਦੋਂ ਤਕ ਉਹ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਅਮੀਰ ਬਣਾਉਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਜੇਕਰ ਬਦਾਮ ਦੇ ਬਾਗ਼ ਵਿਚ 40 ਪੌਦੇ ਵੀ ਲਗਾਏ ਜਾਣ ਤਾਂ ਭਵਿੱਖ ਵਿਚ ਹਰ 7 ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿਚ 40,000 ਤਕ ਦਾ ਸ਼ੁਧ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਦੇਣਗੇ। ਇਸ ਨਾਲ ਮਧੂ ਮੱਖੀ ਪਾਲਣ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਦ ਉਤਪਾਦਨ ਤੋਂ 1 ਲੱਖ ਤੋਂ 1.5 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤਕ ਦੀ ਕਮਾਈ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਦਾਮ ਦੇ ਬਾਗ਼ਾਂ ਦੀ ਸਹੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਏਕੀਕਿ੍ਰਤ ਖੇਤੀ ਨਾਲ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਆਮਦਨ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
