ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਸੰਦ
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਜਦੋਂ ਵਿਦੇਸ਼ ਜਾਣ ਅਤੇ ਸੈਟਲ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਭਾਰਤੀ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਹਨ। ਅੰਕੜੇ ਵੇਖੀਏ ਤਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ’ਚ 3.2 ਕਰੋੜ ਭਾਰਤੀ ਜਾ ਕੇ ਵਸੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ 186.8 ਲੱਖ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੇ ਹਨ ਅਤੇ 134.5 ਲੱਖ ਐਨ.ਆਰ.ਆਈ. ਹਨ। ਅਸਲ ਵਿਚ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀਆਂ ਸਿਖਰਲੀਆਂ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾਵਾਂ ਕਿਰਤ ਦੀ ਘਾਟ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਅਰਧ-ਹੁਨਰਮੰਦ ਅਤੇ ਹੁਨਰਮੰਦ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਲਾਭ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਉੱਚਾ ਚੁਕ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ’ਚ ਜਾ ਕੇ ਵਸਣ ਦੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੁਣ ਤਕ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ।
ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੇ ਅਮਰੀਕਾ ਜਾਣ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਜਾਰੀ ਹੈ। 2021 ਵਿਚ 78,284 ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਅਪਣੀ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਛੱਡ ਦਿਤੀ। ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ 23,533 ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਅਪਣੀ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਛੱਡਣ ਦੇ ਨਾਲ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜੇ ਨੰਬਰ ’ਤੇ ਹੈ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੈਨੇਡਾ (21,597) ਅਤੇ ਯੂ.ਕੇ. (14,637) ਹਨ। ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਭਾਰਤੀਆਂ ਨੇ ਇਟਲੀ (5,986), ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ (2,643), ਸਿੰਗਾਪੁਰ (2,516), ਜਰਮਨੀ (2,381), ਨੀਦਰਲੈਂਡ (2,187), ਸਵੀਡਨ (1,841) ਅਤੇ ਸਪੇਨ (1,595) ਦੇ ਨਾਗਰਿਕ ਬਣਨ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ।
ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਇਕ ਰੀਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, 2020 ਵਿਚ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪ੍ਰਵਾਸੀਆਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀ ਦੀਆਂ 20 ਥਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਤਿੰਨ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਸਾਰੇ ਉੱਚ-ਆਮਦਨ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਉੱਚ-ਮੱਧ-ਆਮਦਨ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ ਸਨ। 40 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਭਾਰਤੀਆਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਮੂਹ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਯੂ.ਏ.ਈ. (35 ਲੱਖ) ਅਤੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ (25 ਲੱਖ) ਵਰਗੇ ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼ ਹਨ। ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਰੁਝਾਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਉੱਚ ਹੁਨਰਮੰਦ/ਹੁਨਰਮੰਦ ਭਾਰਤੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਅਮਰੀਕਾ, ਕੈਨੇਡਾ, ਯੂ.ਕੇ. ਵਰਗੇ ਵਿਕਸਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਅਜਿਹੇ ਦੇਸ਼ ਜੀਵਨ ਦੇ ਮਿਆਰ, ਸਥਿਰ ਆਰਥਿਕਤਾ, ਸਾਫ਼ ਵਾਤਾਵਰਣ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਕਸਤ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਲੋਂ ਦਿਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵੀਜ਼ਾ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਕਬੂਲੀਅਤ ਵਧਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਮਾਹਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਭਾਰਤੀ ਕੋਵਿਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਸਟਰੇਲੀਆ, ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ, ਜਰਮਨੀ, ਜਾਪਾਨ, ਇਟਲੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਅਜਿਹੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਹੁਨਰਮੰਦ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਵੀ ਘੱਟ ਹੈ।
ਹਾਲੀਆ ਗਲੋਬਲ ਵੈਲਥ ਮਾਈਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਮੀਖਿਆ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਆਮਦ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਰੀਪੋਰਟ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਨੂੰ ਖਾਸ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ ਇਸ ਦੀ ਪੁਆਇੰਟ-ਆਧਾਰਿਤ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ, ਜੋ ਅਮੀਰ ਅਤੇ ਉੱਚ ਆਮਦਨੀ ਵਾਲੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡਾਕਟਰਾਂ, ਵਕੀਲਾਂ, ਇੰਜੀਨੀਅਰਾਂ ਅਤੇ ਲੇਖਾਕਾਰਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਕਿ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਰਧ-ਹੁਨਰਮੰਦ ਭਾਰਤੀ ਵੀ ਉਪਰੋਕਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਜੀ.ਸੀ.ਸੀ. ਦੇਸ਼ਾਂ, ਪਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ, ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਅਤੇ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਰਗੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਪਰਵਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਭਾਰਤੀ ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਲਗਭਗ 70 ਫ਼ੀ ਸਦੀ ਅਰਧ-ਹੁਨਰਮੰਦ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਕੁਸ਼ਲ ਕਾਮੇ ਹਨ। 20-30 ਫ਼ੀ ਸਦੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਕਰਮਚਾਰੀ ਹਨ। ਥੋੜਾ ਜਿਹਾ ਹਿੱਸਾ ਘਰੇਲੂ ਨੌਕਰ ਵੀ ਹਨ। ਮੀਡੀਆ ਰੀਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ, ਜੋ ਕਿ ਯੂ.ਏ.ਈ. ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਭਾਰਤੀ ਹੈ, 2022 ਵਿਚ 178,630 ਭਾਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇਵੇਗਾ, ਜੋ ਕਿ 2021 ਵਿਚ ਸਿਰਫ 32,845 ਸੀ। ਕੁਵੈਤ 71,432 ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਦੂਜੇ ਅਤੇ ਯੂ.ਏ.ਈ. 33,233 ਭਾਰਤੀਆਂ ਨਾਲ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ ’ਤੇ ਰਿਹਾ।
ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਫਾਰ ਇਕਨਾਮਿਕ ਕੋ-ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਦੁਆਰਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਾਈਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਰੁਝਾਨਾਂ ਬਾਰੇ ਇਕ ਰੀਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਵਿਕਸਤ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਰੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੰਭਾਵਨਾ ਭਾਰਤੀ ਹਨ। INTO ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਾਰਟਨਰਸ਼ਿਪ ਸਰਵੇਖਣ ਅਨੁਸਾਰ 10 ਵਿਚੋਂ ਅੱਠ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਪਣੀ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੰਮ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਸੈਟਲ ਹੋਣ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਰਾਜ ਸਭਾ ਨੂੰ ਇਸ ਸਾਲ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਵਿਦੇਸ਼ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 2022 ਵਿਚ ਛੇ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਉੱਚੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਗਈ, ਜਿਥੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ 240 ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ 7.5 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਪੜ੍ਹ ਰਹੇ ਹਨ।
ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੈਨੇਡਾ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ, ਯੂ.ਕੇ. ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਪਹਿਲੀ ਪਸੰਦ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਲੋਕ ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ, ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼, ਰੂਸ, ਆਇਰਲੈਂਡ, ਕਿਰਗਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਕਜ਼ਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ, ਰਫਿਊਜੀਜ਼ ਅਤੇ ਸਿਟੀਜ਼ਨਸ਼ਿਪ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, 2022 ਵਿਚ, 2,26,450 ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਗਏ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਮੂਹ ਬਣ ਗਿਆ। ਯੂ.ਐਸ. ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਕਸਟਮਜ਼ ਐਨਫੋਰਸਮੈਂਟ ਨੇ ਅਪਣੀ ਸਾਲਾਨਾ ਰੀਪੋਰਟ ਵਿਚ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ 2022 ਵਿਚ 64,300 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਭੇਜਿਆ ਸੀ।
ਰਾਜਦੂਤ ਐਰਿਕ ਗਾਰਸੇਟੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 2022 ਵਿਚ ਹਰ ਪੰਜ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵੀਜ਼ਾ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਭਾਰਤ ਲਈ ਸੀ। 2022 ਦੇ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਯੂ.ਕੇ. ਵਿਚ 1,20,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹਨ ਅਤੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿਚ 96,000 ਹਨ। 2023 ਹੈਨਲੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਵੈਲਥ ਮਾਈਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਰੀਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਲਗਭਗ 6,500 ਉੱਚ-ਸੰਪੱਤੀ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ (HNWIs) - ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ 1 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਨਿਵੇਸ਼ਯੋਗ ਜਾਇਦਾਦ ਹੈ - 2023 ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਛੱਡਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ। ਮਾਹਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਮੀਰ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਨਿਵੇਸ਼ ਪ੍ਰਵਾਸ ਦੁਆਰਾ ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਬਦਲੇ ਵਿਕਲਪਕ ਨਿਵਾਸ ਜਾਂ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਹੈਨਲੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਵੈਲਥ ਮਾਈਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਜਿਹੇ ਲੋਕ 2023 ਵਿਚ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ, ਯੂ.ਏ.ਈ., ਸਿੰਗਾਪੁਰ, ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਨੂੰ ਅਪਣੀ ਪਸੰਦੀਦਾ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ਵਜੋਂ ਚੁਣ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਦੁਬਈ ਅਤੇ ਸਿੰਗਾਪੁਰ, ਅਮੀਰ ਭਾਰਤੀਆਂ ਲਈ ਪਰਵਾਸ ਕਰਨ ਲਈ ਦੋ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਥਾਨਾਂ ਵਜੋਂ ਉਭਰੇ ਹਨ।
