Advertisement

''ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਅਸਲ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਲਪਨਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਨਹੀਂ''

ROZANA SPOKESMAN
Published Jan 11, 2019, 4:26 pm IST
Updated Jan 11, 2019, 4:28 pm IST
ਜੇਕਰ ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ 'ਦਿ ਐਕਸੀਡੈਂਟਲ ਪ੍ਰਾਈਮ ਮਨਿਸਟਰ' ਸਨ ਤਾਂ ਮੈਂ ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹਾਂਗਾ ਕਿ ਇਹ ਇਕ ਸੁਖਦ ਘਟਨਾ ਸੀ, ਇਕ ਗੰਭੀਰ ਘਟਨਾ ਸੀ...
Manmohan Singh
 Manmohan Singh

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ : ਜੇਕਰ ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ 'ਦਿ ਐਕਸੀਡੈਂਟਲ ਪ੍ਰਾਈਮ ਮਨਿਸਟਰ' ਸਨ ਤਾਂ ਮੈਂ ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹਾਂਗਾ ਕਿ ਇਹ ਇਕ ਸੁਖਦ ਘਟਨਾ ਸੀ, ਇਕ ਗੰਭੀਰ ਘਟਨਾ ਸੀ। ਅਸਲ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜੀਵਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੋਕਾਂ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਬਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦਾ ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ ਇਕ ਅਜਿਹੇ ਲੜਕੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਘੱਟ ਉਮਰ ਵਿਚ ਅਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਖੋ ਦਿਤਾ ਅਤੇ ਜਿਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਨੇ ਬੇਘਰ ਕਰ ਦਿਤਾ। ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸ਼ਾਇਦ ਉਹ ਅਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਮੈਂਬਰ ਸਨ।

Related imageManmohan Singh 

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਗਭਗ ਹਰ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਵਿਚ ਟਾਪ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੈਂਬ੍ਰਿਜ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਐਡਮ ਸਮਿਥ ਪੁਰਸਕਾਰ (ਹੋਰ ਇਨਾਮਾਂ ਸਮੇਤ) ਜਿੱਤਿਆ। ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਡੀ. ਫਿਲ ਕਰਨ ਮਗਰੋਂ ਉਹ ਆਧੁਨਿਕ ਯੁੱਗ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿਚ ਮਾਣਮੱਤੇ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧੇ। ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਪ੍ਰਚਾਰ ਮਸ਼ੀਨ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਭਾਰਤੀ ਨੌਜਵਾਨ ਲਈ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰੇਰਣਾਦਾਇਕ ਹੈ।

Related imageManmohan Singh 

ਅਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੌਰਾਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਕਿਸੇ ਅਹੁਦੇ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਜਨਤਕ ਅਹੁਦੇ ਅਤੇ ਪੈਸਾ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ ਪਰ ਜਦੋਂ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਕ ਸੱਚੇ ਦੇਸ਼ ਭਗਤ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਪਣੀ ਮਾਤਭੂਮੀ ਲਈ ਨਰਮ ਬੋਲਿਆ। ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਸਥਾਵਾਂ, ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵਜੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ, ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਾਰਜਕਾਲ ਇਕ ਮਾਹਰ ਟੈਕਨੋਕ੍ਰੇਟ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਬਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਖ਼ਤ ਲਗਨ ਨਾਲ ਅਪਣੇ ਕਰਤੱਵਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਸਨ।

Related imageManmohan Singh 

ਦੇਸ਼ ਦੀ ਡਗਮਗਾਈ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਆਈਜੀ ਪਟੇਲ ਨੇ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰਾਲਾ ਦੀ ਕੁਰਸੀ ਜੋ ਜ਼ਹਿਰ ਦਾ ਪਿਆਲਾ ਪੀਣ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ, ਲੈਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿਤਾ ਸੀ ਪਰ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਸਿਮ੍ਹਾ ਰਾਓ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਆਰਥਿਕ ਤੰਗੀ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਰੁਖ਼ ਡਾ. ਸਿੰਘ ਵੱਲ ਮੋੜ ਦਿਤਾ। ਡਾ. ਸਿੰਘ ਨੇ ਨਵੇਂ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਅਪਣੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅੰਜ਼ਾਮ ਦਿਤਾ। ਉਹ ਅਪਣੇ ਕੰਮ ਪ੍ਰਤੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਚੇਤ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭੁਗਤਾਨ ਸੰਕਟ ਦੇ ਸੰਤੁਲਨ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੇ ਮੌਕੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਭਾਰਤੀ ਅਰਥਵਿਵਸਕਾ ਦੇ ਇਕ ਵੱਡੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਇੰਜੀਨਿਅਰ ਬਣਾਇਆ।

Related imageManmohan singh with Atal Bihari Bajpayee

 ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਉਸ ਮਾਣ ਅਤੇ ਤਰੱਕੀ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਅਸੀਂ ਅੱਜ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ। ਇਕ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਡਾ. ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਵੀ ਅਸਧਾਰਨ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜਿਆਂ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਦੀ ਵਾਧਾ ਦਰ ਐਨਡੀਏ-1 ਦੇ ਦੌਰ ਦੇ 'ਇੰਡੀਆ ਸ਼ਾਈਨਿੰਗ' ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੀ। ਪਰਿਵਰਤਨਕਾਰੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਮਗਨਰੇਗਾ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਨਾਲ ਦਿਹਾਤੀ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਅਸਲ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਅਤੇ ਖ਼ਰਚ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿਚ, ਅਮਰੀਕਾ-ਭਾਰਤ ਪਰਮਾਣੂ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ।

Image result for dr manmohan singhManmohan Singh 

ਜਿਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਰਮਾਣੂ ਘਾਟ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦੂਰਸੰਚਾਰ ਅਤੇ ਹਵਾਈ ਸੇਵਾਵਾਂ ਆਮ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਪੋਲੀਓ ਵਰਗੀਆਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਫੈਲੇ ਸੰਕਟਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕੀਤਾ। ਸ਼ਹਿਰੀ ਨਵੀਨੀਕਰਨ ਯੋਜਨਾਵਾਂ, ਨਵੇਂ ਆਈਆਈਟੀਜ਼, ਆਈਆਈਐਮਜ਼ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ, ਜੀਐਸਟੀ, ਖੁਦਰਾ ਅਤੇ ਬੀਮਾ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦਾ ਖਾਕਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੇ ਇੰਟਰਫੇਸ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਆਰਟੀਆਈ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨਾ, ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਅਸਲ ਉਪਲਬਧੀਆਂ ਹਨ, ਮਹਿਜ਼ ਜੁਮਲੇਬਾਜ਼ੀ ਨਹੀਂ।

Related imageManmohan Singh with Modi 

2019 ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਚੋਣਾਂ ਨੇੜੇ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਗਾਂਧੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਫਿਰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਅਪਣੀ ਪੁਰਾਣੀ ਛਾਤੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਕ ਪੈਨਜੈਂਡ੍ਰਮ ਦੇ ਮਾਡਲ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਇਕ ਫਿਲਮ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਮੀਡੀਆ ਸਲਾਹਕਾਰ, ਜੋ 10 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਕੁੱਲ ਕਾਰਜਕਾਲ ਵਿਚ ਸਿਰਫ਼ ਚਾਰ ਸਾਲ ਲਈ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਸਾਰੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਫ਼ਤਰ ਦੇ ਵਿਵਹਾਰ ਦੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੈ।

Related imageManmohan Singh and APJ Abdul Kalam

ਸਿੰਘ ਨੇ ਬੜੀ ਬੁੱਧੀਮਾਨੀ ਦਿਖਾਉਂਦਿਆਂ ਇਸ ਵਿਵਾਦ ਨਾਲੋਂ ਅਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਲੱਗ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਕੋਈ ਇਹ ਮੰਨ ਲਵੇਗਾ ਕਿ ਲੋਕ ਅਪਣੀਆਂ ਗ਼ਲਤੀਆਂ ਤੋਂ ਸਿੱਖਦੇ ਹਨ ਪਰ ਇਹ ਭਾਜਪਾ ਲਈ ਸਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। 2004 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿਚ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਵਰਗਾਂ ਨੇ ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ 'ਤੇ ਵਿਸਫ਼ੋਟਕ ਹਮਲੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣਨ ਦੇ ਹੱਕ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕੀਤੇ ਜਦਕਿ ਯੂਪੀਏ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਕ ਫ਼ੈਸਲਾਕੁੰਨ ਫ਼ਤਵਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ ਪਰ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡਣ ਦੇ ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਨੇ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਘੇਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।

Related imageManmohan Singh with Obama 

ਨਿਰਪੱਖ ਪ੍ਰਮਾਣ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਚਰਿੱਤਰ ਦੇ ਨਾਲ ਇਕ ਉਪਲਬਧੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਇਕ ਮਹਾਨ ਨੇਤਾ ਦਿਤਾ ਸੀ। ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ ਅਪਣੇ ਖ਼ੁਦ ਦੇ ਖ਼ਰਾਬ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਹਾਲ ਦੇ ਚੋਣਾਵੀ ਝਟਕੇ ਤੋਂ ਘਬਰਾ ਕੇ ਹੁਣ ਭਾਜਪਾ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਇਕ ਮੁਰਗਾ ਅਤੇ ਬੈਲ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ 2019 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿਚ ਵੱਡਾ ਚੋਣਾਵੀ ਲਾਭ ਦੇਵੇਗੀ ਪਰ ਭਾਰਤੀ ਵੋਟਰ ਕਲਪਨਿਕ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਵੋਟਿੰਗ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ। 

- ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ, ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ (ਪੰਜਾਬ)

Advertisement
Advertisement

 

Advertisement