ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਵਿਚ ਭਾਰਤੀ ਨੌਜਵਾਨ 84 ਦੇਸ਼ਾਂ 'ਚੋਂ 60ਵੇਂ ਨੰਬਰ 'ਤੇ
ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਉਤੇ ਗਲੋਬਲ ਰੀਪੋਰਟ ਵਿਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਚਿੰਤਾਜਨਕ
- ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਬਿਹਤਰ, 55 ਸਾਲ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਸਕੋਰ 100 ਰਿਹਾ
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਅਮਰੀਕਾ-ਅਧਾਰਿਤ ਸੇਪੀਅਨ ਲੈਬਜ਼ ਵਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਆਲਮੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ 2025 ਰੀਪੋਰਟ ਵਿਚ ਭਾਰਤੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਨਤੀਜੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ। 84 ਦੇਸ਼ਾਂ ’ਚੋਂ ਭਾਰਤ 60ਵੇਂ ਸਥਾਨ ਉਤੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਰੀਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, 18 ਤੋਂ 34 ਸਾਲ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਭਾਗਫਲ (ਐਮ.ਐਚ.ਕਿਊ.) ਸਕੋਰ ਸਿਰਫ਼ 33 ਰਿਹਾ, ਜੋ ‘ਦੁਖੀ ਜਾਂ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ’ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 55 ਸਾਲ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸਕੋਰ ਲਗਭਗ 100 ਰਿਹਾ, ਜੋ “ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰ ਰਹੇ ਜਾਂ ਸਫ਼ਲ’’ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿਚ ਦਰਜ ਹੈ। ਸੇਪੀਅਨ ਲੈਬਜ਼ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤਾਰਾ ਥਿਆਗਰਾਜਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘‘2019 ਤੋਂ ਅਸੀਂ ਮਾਪਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ, 55 ਸਾਲ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਲਗਾਤਾਰ 100 ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਰਹੀ ਹੈ। ਪਰ 35 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਅਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਅਤੇ ਦਾਦੇ-ਦਾਦੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਪਿੱਛੇ ਸਨ, ਕੋਵਿਡ-19 ਮਹਾਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਡਿੱਗੇ ਅਤੇ ਅੱਜ ਤਕ ਸੰਭਲ ਨਹੀਂ ਸਕੇ।’’
ਰੀਪੋਰਟ ਵਿਚ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪਰਿਵਾਰਕ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ‘ਦੁਖੀ’ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿਚ ਆਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਚਾਰ ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਹੈ। ਥਿਆਗਰਾਜਨ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ, ‘‘ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਹੱਲ ਲੱਭਣ ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਲੱਛਣਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਜੜ੍ਹਾਂ ਉਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।
ਘੱਟ ਪਰਵਾਰਕ ਬੰਧਨ, ਘੱਟ ਆਧਿਆਤਮਿਕਤਾ, ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਵੱਧ ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ਖਾਣੇ ਦੀ ਖਪਤ ਇਸ ਰੁਝਾਨ ਨੂੰ ਵਧਾ ਰਹੀ ਹੈ।’’ ਇਹ ਰੀਪੋਰਟ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਇਕ ਗੰਭੀਰ ਚੁਨੌਤੀ ਬਣ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਹੱਲ ਸਮਾਜਕ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਪੱਧਰ ਉਤੇ ਲੱਭਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। (ਪੀ.ਟੀ.ਆਈ.)